۱۸سپتامبر ۲۰۲۵ - متخصصان سلامت اعلام کردند که سوء تغذیه می تواند نوع خاصی از دیابت را ایجاد کند و خواستار به رسمیت شناختن جهانی این نوع از دیابت به عنوان «دیابت نوع ۵» شدند تا بتوان با این بیماری در کشورهایی که با فقر و گرسنگی دست و پنجه نرم می کنند، مقابله کرد.
شایع ترین نوع دیابت، دیابت نوع ۲است که معمولاً ناشی از چاقی بوده و زمانی رخ می دهد که بدن بزرگسالان نسبت به هورمون انسولین مقاوم می شود. دیابت نوع ۱ که اغلب در دوران کودکی تشخیص داده می شود، زمانی بروز می کند که پانکراس انسولین کافی تولید نمی کند.اکنون پژوهشگران نوع دیگری از دیابت را ردیابیکرده اند که اغلب در افراد زیر ۳۰ سال ظاهر می شود. این نوع نیز بر تولید انسولین تأثیر می گذارد اما شدت آن کمتر از دیابت نوع ۱ است و بر خلاف دیابت نوع ۲ که با اضافه وزن یا چاقی مرتبط است، این نوع دیابت در افرادی دیده می شود که دچار کم وزنی هستند و غذای کافی دریافت نمی کنند.
بر اساس مقاله ی منتشر شده در مجله پزشکی The Lancet Global Health، بیش از ۲۵میلیون نفر به «دیابت نوع ۵» مبتلا هستند، که عمدتاً در کشورهای در حال توسعه زندگی می کنند.
نویسندگان مقاله نوشتند: «ما از جامعه بین المللی دیابت می خواهیم که این نوع خاص از بیماری را به رسمیت بشناسد»، که بازتابی از اجماعی است که اوایل امسال توسط فدراسیون بینالمللی دیابت حاصل شد.
متخصصان تصمیم گرفتند این نوع دیابت را نوع ۵بنامند، هرچند دیابت نوع ۳ و ۴ هنوز به طور رسمی شناخته نشده اند.
دیابت ناشی از سوء تغذیه کشف جدیدی نیست- در دهههای ۱۹۸۰ و ۱۹۹۰، سازمان جهانی بهداشت نوعی از «دیابت مرتبط با سوء تغذیه» را طبقه بندی کرده بود.
اما این سازمان وابسته به سازمان ملل در سال ۱۹۹۹این طبقه بندی را کنار گذاشت، زیرا میان کارشناسان توافقی وجود نداشت که آیا سوء تغذیه به تنهایی می تواند باعث دیابت شود یا خیر.
از آن زمان، مطالعات متعددی در کشورهایی مانند بنگلادش، اتیوپی، هند، اندونزی، نیجریه، اوگاندا، پاکستان و رواندا نشان داده اند که این امر ممکن است.
ارتباط دقیق میان سوء تغذیه و این نوع دیابت هنوز مشخص نیست. همچنین اثربخشی درمان های فعلی دیابت که بر کاهش وزن تمرکز ندارند، در مورد دیابت نوع ۵نیز نامشخص است.
نویسندگان مقاله گفتند: بهترین راه مقابله با این بیماری، حمایت از برنامه هایی است که هم اکنون برای مبارزه با فقر و گرسنگی فعالیت می کنند.
این حمایت شامل فراهم کردن دسترسی مردم به «غذاهای اصلی ارزان قیمت، پرانرژی، سرشار از پروتئین و کربوهیدرات های پیچیده» مانند عدس، حبوبات، غلات صبحانه ی غنی شده با روغن و دانه های غله ای(مانند برنج و گنرم) تقویت شده با مواد مغذیمی شود.
منبع:
https://medicalxpress.com/news/2025-09-malnutrition-linked-distinct-diabetes-affecting.html